خمیر سیلیکون و موارد استفاده آن چیست ؟

دسته بندی :دسته‌بندی نشده 10 دی 1398 admin3 209
خمیر سیلیکون و موارد استفاده آن چیست ؟

خمیر سیلیکون

یکی از چیزهایی که همیشه برای من جالب بود این بود که چرا وقتی CPU کیس خودم را باز می‌کردم یک چیزی شبیه چسب سفید بین CPU و Heat Sink وجود داشت.

ابتدا تصور می‌کردم که این ماده خمیری یک نوع چسب است که برای چسباندن CPU به Heat Sink استفاده می‌شود و چون CPU زیاد داغ می‌کند این چسب نیز به حالت مایع در می‌‌آید.

البته این موضوع به سالها پیش بر می گردد و در حال حاضر کاملا متوجه هستم که چقدر خنده دار فکر می کردم. در این مقاله قصد داریم به شما ماهیت اصلی خمیر حرارتی یا Thermal Paste را که روی CPU معمولا زده می شود را بررسی کنیم و چگونگی استفاده درست از آنرا نیز آموزش بدهیم.

زمانیکه شما یک سیستم خنک کننده یا Heat Sink را بر روی یک CPU یا کارت گرافیک سیستم خود نصب می کنید همیشه بایستی از خمیر سیلیکون استفاده کنید. 

البته شاید اسم درست این محصول خمیر سیلیکون نباشد، به این ماده خمیری شکل خمیر حرارتی ( Thermal Paste)، گریس حرارتی (Thermal Grease)، جل حرارتی (Thermal Gel) و … گفته می شود که در ایران ما بیشتر آنرا با به اسم خمیر سیلیکون یا چسب سیلیکون می‌شناسیم.

بکار بردن این خمیر باعث بالا رفتن کارایی سیستم خنک کننده CPU یا همان Heat Sink می‌شود. با استفاده از خمیر سیلیکون شما عمر CPU و Heat Sink خود را نیز بالا می برید و اگر به این موضوع توجه نکنید براحتی CPU شما به دلیل گرمای زیاد می‌سوزد.

خمیر سیلیکون چیست و چه کاری می‌کند؟

خمیر سیلیکون در واقع یک رسانای گرمایی بسیار با کیفیت است که بین دو شیء فلزی مورد استفاده قرار می‌گیرد که در اینجا معمول این دو شیء سیستم خنک کننده یا Heat Sink و CPU یا GPU شما می‌باشد. 

با استفاده از این خمیر گرما به راحتی بین این دو شیء رد و بدن می‌شود. این خمیر زمانیکه بر روی Heat Sink و CPU یا GPU شما قرار می‌گیرد کلیه فضاهای خالی میکروسکوپی که بر روی CPU یا Heat Sink شما قرار دارد را پر می‌کند، این فضاهای خالی می‌تواند باعث عدم انتقال درست گرما و در نتیجه عملکرد ضعیف سیستم خنک کننده شوند. 

هوا رسانای ضعیفی برای گرماست. خمیر سیلیکون که در اینجا به عنوان رابط حرارتی Thermal Interface معروف است یک رسانای گرمایی بسیار خوب است که تا صد برابر هوا می تواند گرما را منتقل کند.

 به این رابط حرارتی همانطور که اشاره شد TIM یا Thermal Interface Materials گفته می شود. البته بایستی توجه کنید که خمیر سیلیکون به اندازه فلز قدرت رسانایی گرما ندارد، بنابراین بایستی به اندازه لازم مورد استفاده قرار بگیرد در غیر اینصورت می تواند کارایی سیستم خنک کننده را تحت تاثیر قرار بدهد.

وقتی روی CPU یا Heat Sink خود دست می کشیم به ظاهر سطحی صاف دارند اما در واقع حفره های میکروسکپی بر روی آن‌ها وجود دارد که می توانید در تصویر بالا شکل کلی این حفره ها را که با رنگ سفید مشخص شده‌اند را مشاهده کنید. 

قسمت سفید تصویر دقیقا همانجایی است که فضاهای خالی وجود دارد و بایستی با TIM یا همان خمیر سیلیکون پر شوند. البته تصویر بالا یک تصویر واقعی نیست و فقط برای روشن کردن مفهوم فضای خالی و حفره های هوای میکروسکپی استفاده می‌شود.

اگر شما یک CPU یا Heat Sink واقعا مسطح داشته باشید دیگر به خمیر سیلیکون نیز نیاز نخواهید داشت ، اما هنوز چنین سطحی ایجاد نشده است و به نوعی تا چندین سال بعد نیز نمی توان چنین سطحی را تولید کرد که عاری از هرگونه حفره ریز باشد ، بنابراین شما حالا حالا ها به خمیر سیلیکون نیاز دارید.

انواع خمیرهای حرارتی

تا اینجا کلی در خصوص دلیل استفاده از خمیرهای حرارتی صحبت کردیم اما نکته در اینجاست که مرتب ما واژه خمیر سیلیکون را استفاده کردیم ، دلیل آن مشخص است.

در بازار ایران ما این محصول خمیر حرارتی را به عنوان خمیر سیلیکون می‌شناسیم اما بایستی توجه کنیم که انواع مختلفی از خمیرهای حرارتی وجود دارد که خمیر سیلیکون یا Silicon Paste صرفا یکی از این نوع خمیر هاست و چند نوع دیگر از این محصولات نیز وجود دارد که شما بایستی با آنها نیز آشنا بشوید، بصورت کلی سه نوع خمیر حرارتی وجود دارد که به شرح زیر می باشند 

بر پایه فلز یا Metal Based: این نوع TIM ها بیشترین محبوبیت را در بازار دارند ، با توجه به اینکه از جنس فلز ساخته می شوند بیشتری انتقال گرما را داشته و بنابراین بیشتری کارایی را نسبت به دو مورد دیگر دارند.

 در واقع این نوع خمیر یک نوع گریس خاص است که در آن ذرات بسیار ریز فلز وجود درد و با توجه به رسانا بودن فلز ، بهترین رسانای گرمایی نیز هستند. 

اما همیشه هم استفاده از این نوع از خمیر حرارتی توصیه نمی‌شود، یکی از معایب این نوع خمیر این است که چون از فلز در آن استفاده شده و فلز علاوه بر اینکه رسانای گرما است ، رسانای الکتریکی نیز هست، می‌تواند برای سیستم‌های الکترونیکی مشکلاتی را ایجاد کند.

بر پایه سرامیک یا Ceramic Based : اینگونه TIM ها نیز مانند TIM های فلزی از محبوبیت خوبی برخوردارند اما نمی توانند به خوبی فلز کارایی داشته باشند ، معمولا تفاوت درجه ای بین 1 تا 3 درجه سانتیگراد در بین این محصول و محصول فلزی وجود دارد.

این نوع از TIM ها نیز مانند نوع فلزی دارای یک گریس یا خمیر هستند که در آن ذرات بسیار ریز سرامیک وجود دارد ، یکی از نقاط قوت این نوع خمیر نسبت به موارد دیگر این است که سرامیک رسانای الکتریکی نیست و بنابراین بهترین شما مشکلات ناشی از رسانای الکتریکی را نخواهید داشت.

بر پایه سیلیکون یا Silicon Based : اینگونه TIM ها معمولا در صفحات حرارتی یا Thermal Pad ها استفاده می شوند و بر خلاف تصوری که می‌شود کاربرد زیادی در دنیا ندارند، اما اسم آشنایی دارند و به قول دوستان سخت افزاری در مجموعه انجمن تخصصی فناوری اطلاعات ایران اسمش در رفته، این نوع از TIM ها که ما به عنوان خمیر سیلیکون نیز می‌شناسیم کار خود را به خوبی انجام می دهند اما به هر حال کیفیت دو مورد قبلی را در خود ندارند و معمولا با یک سیستم خنک کننده یا Cooling Kit ارائه می شوند.

همچنین یک نوع اپوکسی ( چسب حرارتی) حرارتی نیز وجود دارد که تقریبا همان کار گریس های حرارتی یا خمیرهای حرارتی را انجام می دهد با این تفاوت که این نوع از چسب ها همانطور که از نامش نیز پیداست برای چسباندن دائمی CPU به Heat Sink مورد استفاده قرار می‌گیرند.

 در بیشتر اوقات استفاده از چنین چسب هایی پیشنهاد نمی شود اما برخی اوقات نیز بایستی حتما از چسب استفاده شود. یکی از موارد استفاده از چسب های اپوکسی حرارتی متصل کردن Heat Sink به کارت گرافیک است.

 در بیشتر اوقات شما برای کارت گرافیک خود از صفحات حرارتی یا Thermal Pad ها استفاده می کنید که نمی توانند به خوبی سرویس دهی کنند و در اینجاست که می توانید از اپوکسی حرارتی استفاده کنید.

 اما عیب استفاده از این روش این است که به محض اینکه صفحه Heat Sink خود را با چسب بچسبانید دیگر قادر نخواهیدبود آن را جدا کنید و اینجاست که خیلی باید دقت کنید. 

یکی از روش هایی که برای برداشتن و جدا کردن Heat Sink از چسب اپوکسی حرارتی استفاده می‌شود این است که کارت گرافیک خود را در فریزر یخچال بگذارید و بعد Heat Sink را از آن جدا کنید، با اینکار چسب خیلی شکننده می‌شود و براحتی می توانید آن را از کارت گرافیک جدا کنید.

 

admin3

راه آسان‌تری برای ارتباط با کاربران‌مان پیدا کرده‌ایم :) عضویت در کانال

مطالب زیر را حتما بخوانید:

قوانین ارسال دیدگاه در سایت

  • چنانچه دیدگاهی توهین آمیز باشد تایید نخواهد شد.
  • چنانچه دیدگاه شما جنبه ی تبلیغاتی داشته باشد تایید نخواهد شد.
  • چنانچه از لینک سایر وبسایت ها و یا وبسایت خود در دیدگاه استفاده کرده باشید تایید نخواهد شد.
  • چنانچه در دیدگاه خود از شماره تماس، ایمیل و آیدی تلگرام استفاده کرده باشید تایید نخواهد شد.
  • چنانچه دیدگاهی بی ارتباط با موضوع آموزش مطرح شود تایید نخواهد شد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لینک کوتاه:

کارشناسان ما حتما باهاتون تماس میگیرن